سال 1364 در سردشت دیپلم گرفتم و راهی سربازی شدم. قبل از اتمام سربازی من، خانواده ام به سقز بازگشتند. دو سال در گذر شیخ، تقریباً مشغول کفش فروشی بودم. یکی از اقوام نزدیکم پزشکی قبول شد. قبل از آن تصور روشنی از دانشگاه نداشتم. اصلاً به فکر آن نبودم. تحقیر را در نگاهها حس می کردم. حس خوبی نداشتم. از چند نفر در مورد نحوۀ ثبت نام پرسیدم. چند کتاب گیر آوردم و آنها را مرور کردم. روز موعود فرا رسید و در کنکور شرکت کردم. سال 1368 بود. اوج سالهای اضطراب و نگرانی خانواده ها بود. همه چیز برای من عادی بود. کارنامه بعد از مدتی به دستم رسید. نمی دانستم چگونه باید انتخاب رشته کنم. رتبه هام بد نبود. یک نفر آمده بود، پول می گرفت و انتخاب رشته می کرد. فکر کنم یک کامپیوتر هم داشت. جوانی کارنامۀ منو نگاه کرد، گفت حتماً قبول میشی. برام انتخاب رشته کردند. به خانه رفتم. به جامعه شناسی علاقه داشتم. در میان رشته هایی که برام انتخاب شده بود، چنین چیزی را ندیدم. دو تا از رشته ها را عوض کردم. 14 انتخاب داشتیم. علوم اجتماعی دانشگاه فردوسی مشهد و کتابداری تبریز را انتخاب کردم. یک روز صبح پسر دایی ام که به علت فاصلۀ سنی، دایی صداش می کنیم، زنگ زد و گفت که در کنکور شرکت کرده بودی. جواب من مثبت بود. گفت قبول شدی. مغازۀ پارچه فروشی داشت. به آنجا رفتم. مردم زیادی آنجا جمع شده بودند. در آن سالها قبولی یک مشکل بود و گیر آوردن روزنامه از خود کنکور سخت تر بود. همه تبریک می گفتن. علوم اجتماعی مشهد قبول شده بودم. نگاههای تحقیر آمیز را فراموش کردم.

سردشت مثل سقز نبود. برای گواهی دیپلم به سردشت رفتم. دوستانم گفتند به جای این که چهار سال علاف و بعد کارمندی که حقوق بخور و نمیر می گیرد، بشی، بیا تو کار بازار که خیلی بهتره و یک شبه ره صد ساله را طی کن. حال و حوصله و پول بازار را نداشتم و به سقز برگشتم و به تنهایی راهی مشهد شدم. اتوبوس گیر نمی آمد. نمی دانستم که چگونه و از کجا باید برم. خیلی سخت بود. در اتوبوس و چند روز اول دانشگاه مرتب به حرفای دوستام فکر می کردم. چه غلطی کردم. کاش زیر بار کنکور نمی رفتم. کسی را نمی شناختم. اولین غروب را در مشهد گذراندم. خیلی سخت بود. حسابی گریه کردم. نمی دانستم کجا باید برم و چکار باید بکنم.

ثبت نام کردم و به دانشکده رفتم. تابلویی را دیدم که مخصوص گروه علوم اجتماعی بود. دانشجویی کنار من ایستاده بود. گفتم:

-علوم اجتماعی می خوانید؟

-آره، چطور مگه؟

-امسال قبول شدم. سخته؟

-دیپلم چه رشته ای هستی؟

- انسانی.

- بدبخت شدی. ریاضیت خوبه؟ وایسا ببینم این ترم با کی ریاضی پیش دارید. آقای .... خیلی سخت گیره. بعضی از بچه ها ترم هشتن هنوز ریاضی پیشو پاس نکردن.

به حرفاش گوش نمی دادم. بازار، قاچاق، پول، غربت ذهنم را مشغول کرده بودند.

- اینجا دانشجوی کرد نیست؟

- کردی؟ حاله که خاسه؟

- سکوت کردم.

- آره. هست، خیلی پسر خوبیه. تاریخ می خونه. اهل بوکانه.

- سردشتی یا سقزی نیست؟

- نمی دونم، ولی خیلی آقاست.

- کجاست؟

- فکر نکنم اومده باشه. شاید هفته آینده بیاد.

باز سردشت، بازار، کفش، قاچاق و ...

سرم را پایین انداختم و رفتم. شنیده بودم مسجدی در مشهد هست که سنی ها آنجا می روند. رفتم. از خادم مسجد پرسیدم که دانشجوی کرد اینجا هست؟ گفت مسئول کتابخانه کرد و اهل مهاباد است. خوشحال شدم، سراغش را گرفتم. گفت هنوز نیامده. ازم پرسید چی میخونی. تا به حال کسی این سؤال را نپرسیده بود. احساس دانشجو بودن کردم.

- علوم اجتماعی؛

- کاش عربی می خوندی. عربی خوبه. دین، اسلام و ...

ساکم را برداشتم و به ترمینال رفتم.

در سقز که بودم و بی خیال دانشگاه شده بودم، پسر عمه ام گفت که یکی از همسایه هایشان در مشهد دانشجوست. با هم به مشهد برگردید. ما را به هم معرفی کرد. آدرس چند نفر از دوستاشو داد که اگه زودتر رفتم، برم پیش اونا. تنها برگشتم به مشهد. اتوبوس گیر نمی آمد. به هر طریق ممکن به مشهد رفتم و یکی از دانشجوها را پیدا کردم. بانه ای بود. فوق العاده مهربان و سرزنده بود. تمام کارها را با هم انجام دادیم و با دیگر دانشجویان کرد هم آشنا شدم. اتاقکی را اجاره و زندگی دانشجویی را در اوج تنهایی و ناامیدی آغاز کردم. اتاق کناری من، سه دانشجوی کرد بودند، سقزی، بیجاری و مریوانی بودند.

روز اول را به دانشگاه رفتم. دو ساعت اول، ریاضی داشتیم. بعد از چهار سال باید سر کلاس حاضر می شدم. کلافه بودم. کلاس کوچک و دانشجویان زیاد بودند. استاد تدریس را آغاز کرد. عینک ته استکانی و چهره ای عبوس داشت. دانشجویان داشتند مطالب را یادداشت می کردند و من در فکر سردشت، بازار و ... بودم.

دانشجوی چاقی کنار من نشسته بود و چیزی یادداشت نمی کرد. استاد مشغول تدریس بود و اجتماع و اشتراک مجموعه ها را درس میداد. پرسیدم:

- چی میگه؟ شما حالی میشی؟

- آره؛ ریاضیه. ولی فکر کنم تو فلسفه هم وارده.

به خانه برگشتم. افسرده و ناراحت. یک کلمه از ریاضی حالی نشدم. خیلی سعی کردم حواسم را جمع کنم، نشد که نشد. بیجاری خانه بود. فامیلش مهربانی بود و الحق مهربان بود.

- چیه؟ ناراحتی؟

- بیچاره شدم. ریاضی داشتیم. دریغ از یک کلمه. اصلاً نفهیدم چی گفت. چکار کنم؟

- چی می گفت؟ چی خوندین؟

- نمی دونم، مجموعه و اشتراک و اجتماع و از این مزخرفات. تازه می گفت اینا ساده است و ریاضی پیشه. من چهار سال قبل دیپلم گرفتم. چیزی یادم نمونده. خدا چکار کنم؟

- من می تونم کمکت کنم. نترس. خیلی ساده و راحته. با هم تمرینا را حل می کنیم. خدا بزرگه.

آخر ترم 13/5 گرفتم و ریاضی پیش را پاس کردم. از شر ریاضی که خلاص شدم، احساس کردم که در دانشکدۀ ادبیات مشهد حیف است که عشق و عاشقی را فراموش کنم و اکنون نوبت عاشقی فرا رسیده است. یا علی گفتیم و عشق آغاز شد ....